Liposomy i nanosomy – czyli trochę o przenikaniu.

Przenikanie składników aktywnych to godny uwagi temat. Dlatego dziś chciałam opisać Ci jak działają liposomy i nanosomy. Powiem również o tym, dlaczego warto szukać właśnie takich preparatów, które mają substancję aktywną zamkniętą w liposomie lub nanosomie.

Zacznijmy od tego – co to liposom i nanosom?

Liposom – malutki pęcherzyk, którego otoczka zbudowana jest z dwuwarstwy lipidowej. W jego środku może znajdować się woda lub substancja aktywna rozpuszczalna w wodzie. Dwuwarstwa, która jest otoczką tej kulistej struktury składa się z fosfolipidów. Otoczka lipidów swoją strukturą bardzo przypomina dwuwarstwę bariery ochronnej skóry, dlatego w momencie nałożenia preparatu z liposomem pięknie wbuduje się w naskórek i będzie promotorem przenikania dla substancji aktywnej.

Nanosom – jest bardzo małym pęcherzykiem, przypominającym liposom. Jednak różni się od niego wyglądem otoczki, która tutaj jest zbudowana z jednej warstwy lipidowej. W jego środku może być zamknięta substancja rozpuszczalna w tłuszczach. Doskonale wbudowuje się w barierę ochronną: kapsuła po nałożeniu kosmetyku się otwiera i uwalnia substancję aktywną, która dzięki temu jest w stanie przejść głębiej.

Korzyści jakie płyną z zastosowania liposomów/nanosomów:

  • są w stanie głębiej penetrować w skórze, co od razu nasuwa wniosek – przynosi to lepsze efekty w pielęgnacji;
  • liposomy zamykają substancje rozpuszczalne w wodzie, które nie mogłyby przenikać głębiej, ponieważ substancja aktywna zatrzymałaby się na powierzchni skóry;
  • stabilizują substancje aktywne np. witaminę A lub C, które niezamknięte w liposomach/nanosomach są bardzo mało trwałe, szybko ulegają procesom utleniania w kontakcie ze słońcem lub powietrzem. W ten sposób tracą swoją aktywność;
  • ich zastosowanie wiąże się ze specyficznym systemem, który pozwala na powolne uwalnianie substancji aktywnej, tak aby utrzymać stałe stężenie danej substancji w skórze;
  • pozwalają na stosowanie mniejszego stężenia substancji aktywnej w kosmetyku jednocześnie uzyskując większe stężenie w skórze (oczywiście porównując z zastosowaniem kosmetyku bez substancji aktywnej zamkniętej w liposomie/nanosomie);
  • budową są podobne do dwuwarstwy lipidowej, która naturalnie występuje w skórze, dlatego chętnie są przyswajane przez skórę.
  • minimalizują ryzyko powstawania reakcji ubocznych, gdyż substancja aktywna jest izolowana przez błonę liposomu/nanosomu. Działa na komórki docelowe tylko w miejscu uwolnienia substancji aktywnej. Dzięki temu uwalnianie substancji aktywnej dzieje się w sposób kontrolowany. Bardzo ważne jest to w kontekście modyfikacji substancji aktywnej zanim dotrze do miejsca docelowego;
  • dzięki stopniowemu uwalnianiu substancji aktywnej, umożliwiają stosowanie kosmetyku w większym odstępie czasowym;
  • dodatkowo łącząc się z powierzchniową warstwą naskórka (tzn. z warstwą rogową) wprowadzają wodę i substancje tłuszczowe, co przyczynia się do wzmocnienia i ulepszenia jej spoistości. Jeśli skóra, oprócz codziennej pielęgnacji, potrzebuje bardziej intensywnego zabiegu, to właśnie produkty z liposomami wydają się być idealnym rozwiązaniem;
  • uzupełniają lipidy, które zostały wymyte podczas niewłaściwego oczyszczania skóry, nie będą pozostawiały tłustej i lepkiej warstwy i wspomagają równowagę bariery hydrolipidowej;
  • są w stanie ograniczyć TEWL (ucieczkę wody z naskórka);
  • zmniejszają ilość wykwitów zapalnych poprzez zawartość niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych.

Korzyści z zastosowania liposomów jest wiele, myślę że ta największa to lepsza jakość penetracji składników aktywnych, co będzie świadczyć o lepszych efektach.

W trakcie zetknięcia się liposomu/nanosomu z komórkami naskórka dochodzi do upłynnienia błony komórkowej, co umożliwia w lepszym stopniu dostarczenie substancji aktywnej. Niekiedy nawet stosuje się w kosmetykach tak zwane puste liposomy, które ułatwiają transport substancji aktywnych, które nie mogły być zamknięte w liposomie.

Po nałożeniu preparatu z liposomem/nonosomem uzyskujemy efekt wygładzenia skóry. Dzieje się tak dlatego, że liposomy uzupełniają lipidy skóry oraz uzupełniają skórę w niektóre składniki NMF (naturalny czynnik nawilżający). Przyczynia się to również do zwiększenia nawilżenia skóry.

To co poniżej napiszę, będzie bardzo ważne i musisz o tym pamiętać, żeby nie czuć się później zaskoczona. Zapobiegnie to niekorzystnym reakcjom skóry na kosmetyki.

Jest to chyba jedyny minus stosowania liposomów.

O co chodzi?

Podam przykład: Nakładasz serum z substancja aktywną zamkniętą w liposomie (jakieś super serum), ale na to wklepujesz słabej jakości krem z perfumami, konserwantami itp.

Co się może stać? Niestety te niechciane substancje (perfumy, konserwanty), które zostały nałożone na skórę razem z kremem mogą wejść w reakcję z liposomem i wniknąć w głębsze warstwy naskórka. To niestety może wywołać reakcje niepożądane na kosmetyk np. w postaci podrażnienia lub reakcji uczuleniowej. Tak więc wszystko, co zostaje nałożone przed i po liposomach może wniknąć głębiej, nawet to co działa niekorzystnie. Dlatego właśnie pielęgnacja aby była skuteczna, musi być dobrze zaplanowana.

Stabilność liposomów może być naruszona poprzez zastosowanie substancji powierzchniowo czynnych, które przyśpieszają proces degradacji błony liposomalnej. Degradacja liposomów może wsytąpić na skutek alkoholi oraz soli silnie dysocjujących.

Jak widać stosowanie technologii liposomów oraz nanosomów jest bardzo korzystne dla naszej skóry jednak liczy się to z pewnymi ograniczeniami, jeżeli chodzi o łączenie ze sobą kosmetyków. Chociaż przyznajmy szczerze czy ograniczenie niewłaściwych substancji kosmetycznych to coś złego? Wręcz przeciwnie – przyniesie to jeszcze więcej korzyści, jeżeli będziemy ich unikać.

Źródło:

  1. https://biotechnologia.pl/biotechnologia/artykuly/liposomy-a-ich-zastosowanie,9508
  2. Właściwości błon biologicznych. Liposomy, preparatyka liposomów i ich ładowanie substancją barwną. Określanie wielkości cząsteczki lipidu poprzez pomiar powierzchni warstwy monomolekularnej.
  3. Otrzymywanie oraz charakterystyka liposomów – potencjalnych nośników leków w celu zwiększenia skuteczności terapii fotodynamicznej.
  4. Liposomy w kosmetyce ? otrzymywanie, właściwości fizykochemiczne i zastosowanie. Magdalena Górzyńska, Joanna Gościańska, Izabela Nowak
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22413847

Weź udział w dyskusji

Your email address will not be published. Required fields are marked *